Ногиронлиги бўлган шахсларнинг таълим олиш ҳуқуқи

Ногиронлиги бўлган шахслар таълимнинг барча босқичларида ўқиш, касбга тайёрланиш, қайта тайёрланиш ва малакасини ошириш ҳуқуқига эга.

Таълим уларнинг имкониятлари ва эҳтиёжларига қараб:

умумий таълим ташкилотларида инклюзив шаклда;
ихтисослаштирилган таълим ташкилотларида;
махсус гуруҳ ва синфларда;
уйда;
якка тартибдаги ўқув режаси асосида;
экстернат ёки масофавий таълим шаклида ташкил этилиши мумкин.

Бепул таълим ва махсус воситалар

Давлат ногиронлиги бўлган болаларнинг:

умумий ўрта;
мактабдан ташқари;
ўрта махсус;
профессионал таълимни бепул олишини кафолатлайди.

Ногиронлиги бўлган шахсларга Давлат бюджети ҳисобидан:

махсус ўқув қўлланмалари ва адабиётлар;
Брайль алифбосидаги материаллар;
зарур мулоқот воситалари;
сурдотаржимон хизматлари бепул ёки имтиёзли шартларда тақдим этилиши мумкин.

Уйда таълим олиш

Агар ногиронлиги бўлган болани таълим ташкилотида ўқитиш вақтинча имконсиз бўлса, соҳа шифокорларининг тавсияси ва ота-онаси ёки бошқа қонуний вакилининг розилиги билан уйда ўқитиш ташкил этилади.

Уйда таълим бериш харажатлари Давлат бюджети маблағлари ҳисобидан қопланади.

Инклюзив таълим учун шароитлар

Таълим ташкилотларида ногиронлиги бўлган шахслар учун:

бино ва хоналардан тўсиқларсиз фойдаланиш;
мослаштирилган ўқув материаллари;
Брайль алифбоси ва имо-ишора тилидан фойдаланиш;
ахборотни қулай шаклда олиш;
махсус педагогик ва техник ёрдам имкониятлари яратилиши керак.

Давлат имо-ишора тилини ногиронлиги бўлган шахсларнинг шахслараро мулоқот воситаси сифатида эътироф этади.

Мактабдан ташқари таълим

Таълим ташкилотлари давлат органлари билан биргаликда ногиронлиги бўлган болаларнинг:

фан ва техника;
санъат;
спорт;
ижодий ва бошқа тўгаракларда иштирок этиши учун зарур шароитларни таъминлаши шарт.

Нодавлат таълим ташкилотлари ногиронлиги бўлган шахслар ва болаларни ўқитиш тўловлари бўйича имтиёзлар белгилашга ҳақли.

Норматив ҳужжатлар

Ўзбекистон Республикасининг 2020 йил 15 октябрдаги ЎРҚ–641-сон «Ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқлари тўғрисида»ги Қонуни, 38–41-моддалар